شیر برنج ترکیه ای یا سوتلاچ Sütlaç، دسر سنتی با بافت نرم و خامهای است که با برنج، شیر و شکر تهیه میشود. سوتلاچ تنوری، این دسر ساده و خوشمزه با کمی وانیل یا دارچین طعمدار میشود و هم بهعنوان دسر بعد از غذا و هم میانوعده مقوی سرو میشود. با خواندن طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای در مدت زمانی کوتاه و تنها در چند مرحله میتوانید آن را درست کنید.
مواد لازم برای تهیه شیر برنج ترکیه ای
- برنج دانهکوتاه ۱/۲ پیمانه
- آب ۱/۲ پیمانه
- آرد برنج ۲ قاشق غذاخور
- شکر ۴ قاشق غذاخوری
- شیر ۴ لیوان
- زرده تخممرغ ۱ عدد
- نشاسته ۲ قاشق غذاخوری
- پودر دارچین ۱/۲ قاشق چایخوری
- وانیل ۱/۸ قاشق چایخوری
طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای
مرحله اول: خیس کردن و پخت اولیه برنج
برای شروع طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای، برنج را برای ۲ تا سه ساعت در آب خیس کنید تا نرم شود. خیس کردن بهمدت طولانی منجر به لعاب بیشتر، هنگام پخت میشود. با گذشت سه ساعت، برنج را بههمراه همان مقدار آب یا کمی بیشتر در قابلمه بریزید.
قابلمه را روی حرارت متوسط قرار دهید تا برنج بهآرامی آب را جذب کند و نرم شود. این مرحله باعث میشود شیر برنج یا همان سوتلاچ، بافتی لطیف و خامهای پیدا کند و دانههای برنج بهخوبی پخته شوند. اگر به دسرهای ترکیهای علاقه دارید میتوانید جزئیات طرز تهیه فرنی ترکیهای با کره و خامه را در کتاب کاله بخوانید.
نکته: برنج را مرتب هم بزنید تا به ته قابلمه نچسبد و طعم تلخ نگیرد.
مرحله دوم: افزودن طعمدهنده و زرده تخممرغ
در این مرحله از طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای، شیر تازه را با آرد برنج، نشاسته، شکر و وانیل در یک کاسه بزرگ بریزید و با یکدیگر مخلوط کنید. حال یک زرده تخممرغ به مخلوط اضافه کنید. مخلوط را خوب هم بزنید تا یکدست شود.
مخلوط را بهآرامی در قابلمه بریزید و آن را روی حرارت کم بگذارید. مخلوط را بهآرامی و مدام هم بزنید. تنها دقت داشته باشید که مخلوط بهجوش نیاید چراکه منجر به پخت زرده تخممرغ و گلولهگلوله شیر خواهد شد. از طرز تهیه دسر ترکیهای ملحبی برای میهمانیهایتان غافل نشوید، جزئیات کامل آن در کتاب کاله آمده است.
نکته: حرارت کم و هم زدن مداوم کلید داشتن یک شیر برنج ترکیهای صاف و کرمی است.
مرحله سوم: افزودن برنج پخته به مخلوط
در ادامه طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای، برنج پختهشده را به مخلوط شیر اضافه کنید. قابلمه را روی حرارت کم بگذارید تا مواد بهآرامی بهجوش بیایند. در این مرحله مرتب مخلوط را هم بزنید تا برنج به ته قابلمه نچسبد و شیربرنج شما یکدست و کرمی شود. اجازه دهید مخلوط حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه روی حرارت بماند تا طعمها با هم ترکیب شوند و غلظت مناسب شیر برنج بهدست آید.
ملحبی زعفرانی ترکیهای از دیگر دسرهای ترکیهای معروف و خوشمزه است که جزئیات دستور آن را در کتاب کاله میتوانید بخوانید.
مرحله چهارم: پخت شیربرنج
در آخرین مرحله از تهیه شیربرنج ترکیه ای، پس از ترکیب کامل مواد، مخلوط را در یک ظرف مقاوم در برابر حرارت بریزید. ظرف را در فر از قبل گرمشده با دمای ۱۸۰ درجه سانتیگراد بهمدت ۲۰ دقیقه قرار دهید تا روی دسر کمی طلایی و خوشرنگ شود. بعد از این مرحله، شیر برنج ترکیهای شما برای سرو حاضر است که میتوانید آن را بهصورت سرد نوشجان کنید. نوشیدنی ثعلب ترکیهای را حتما برای خود و عزیزانتان در این روزهای سرد زمستانی درست کنید و لذت ببرید.
نکته ۱: فر را حتما از قبل با دمای ۱۸۰ درجه سانتیگراد روشن کنید تا خوب گرم شود.
نکته ۲: ظرف یا قالب را در طبقه وسط فر بگذارید تا یکنواخت پخته شود.
نکات تکمیلی تهیه شیر برنج ترکیه ای
برای داشتن یک شیربرنج ترکیهای خوشمزه و با بافت کرمی، رعایت چند نکته ساده میتواند طعم و ظاهر دسر شما را به مراتب بهتر کند. در ادامه نکات طلایی و کاربردی برای تهیه شیر برنج ترکیه ای خانگی آمده است تا آن را بخوانید.
افزودنیهای مجاز شیربرنج ترکیهای
در تهیه شیر برنج ترکیهای یا سوتلاچ میتوان از افزودنیهای متنوع و مفیدی استفاده کرد که هم طعم دسر را بهتر میکنند و هم ارزش غذایی آن را افزایش میدهند. افزودن مغزهایی مانند بادام، پسته و فندق خردشده باعث افزایش انرژی، تقویت سیستم ایمنی بدن و مقویتر شدن این دسر میشود.
همچنین استفاده از چاشنیهایی مثل دارچین، وانیل یا هل نهتنها عطر و طعم شیر برنج را دلپذیرتر میکند، بلکه بههضم بهتر غذا کمک کرده و سردی برنج را کاهش میدهد. در صورت تمایل میتوانید مقدار کمی گلاب یا پوست پرتقال رندهشده هم اضافه کنید تا سوتلاچ عطری خاص و سنتیتر داشته باشد، بدون اینکه طعم اصلی آن تحتتاثیر قرار بگیرد.
سرو سوتلاچ یا شیر برنج ترکیه ای به روش سنتی
در ترکیه، شیر برنج ترکیهای یا سوتلاچ معمولا در کاسههای سفالی مخصوص سرو میشود تا هم ظاهر جذاب داشته باشد و هم طعم آن بهتر حفظ شود. اگر کاسههای کوچک مناسب فر ندارید، میتوانید از فویل استفاده کنید تا دسر راحتتر پخته و سرو شود.
سوتلاچ را میتوان گرم هم نوش جان کرد، اما بهطور سنتی این دسر خوشمزه سرد و مستقیم از یخچال سرو میشود تا بافت کرمی و طعم مطبوع آن کامل حس شود. برای پذیرایی در میهمانیهایتان میتوانید بهفکر تهیه یک شیرینی خومشزه ترکی باشید؛ جزئیات طرز تهیه پای سیب ترکیهای متفاوت و خوشمزه را در کتاب کاله بخوانید.
سوتلاچ یا شیر برنج ترکیهای
سوتلاچ یا شیر برنج ترکیهای، یک دسر سنتی و محبوب است که از ترکیب ساده برنج، شیر، شکر و طعمدهندههایی مانند وانیل یا هل تهیه میشود و بافتی نرم، خامهای و خوشمزه دارد. این دسر بهخصوص در ترکیه بسیار رایج است و هم به عنوان میانوعده و هم بهعنوان دسر بعد از غذا سرو میشود.
سوتلاچ برخلاف شیر برنجهای معمولی، اغلب در فر کمی پخته میشود تا روی آن طلایی و خوشرنگ شود و طعم و ظاهر سنتیاش حفظ شود. در صورت تمایل شیربرنجتان را میتوانید با نان سیمیت سرو نوشجان کنید.
برنج مناسب تهیه شیر برنج ترکیه ای
برای تهیه شیر برنج ترکیهای یا سوتلاچ، انتخاب برنج مناسب نقش کلیدی در بافت و طعم دسر دارد. بهترین گزینه برنج دانه کوتاه یا نیمدانه است، زیرا این نوع برنج هنگام پخت لعاب بیشتری میدهد و شیربرنج شما نرم، خامهای و یکدست خواهد شد. استفاده از برنجی که به راحتی له میشود، باعث میشود دسر شما بافتی لطیف و کرمی پیدا کند و طعم آن بهتر جذب شیر و شکر شود.
در نتیجه برای یک سوتلاچ خوشمزه و سنتی، همیشه از برنج باکیفیت و مناسب شیر برنج استفاده کنید تا نتیجه نهایی کاملا رضایتبخش باشد.
نگهداری شیربرنج ترکیهای
بعد از پخت شیر برنج ترکیهای یا همان سوتلاچ، برای تازه ماندن طعم و بافت کرمی آن بهتر است دسر را در یک ظرف دربسته در یخچال نگهداری کنید. سوتلاچ تازه تا حدود سه تا چهار روز در یخچال قابلمصرف است اما قبل از سرو کمی زمان بدهید تا بهدمای محیط برسد تا طعم و عطر آن بهتر حس شود.
بهخاطر داشته باشید هرگز این نوع شیربرنج را در دمای محیط، بهمدت طولانی رها نکنید؛ باکتریها رشد کرده و کیفیت دسر کاهش پیدا میکند.
ارزش غذایی شیربرنج ترکیهای (سوتلاچ)
شیر برنج ترکیهای یا سوتلاچ یک دسر مقوی و انرژیبخش است که بهدلیل ترکیبات ساده و مغذی، ارزش غذایی بالایی دارد. شیر موجود در این دسر منبع خوبی از کلسیم و پروتئین است و به تقویت استخوانها و دندانها کمک میکند، در حالیکه برنج انرژی مورد نیاز بدن را تامین میکند و برای افراد در سنین مختلف مناسب است.
در صورت استفاده از مغزهایی مانند بادام یا پسته، مقدار ویتامینها، مواد معدنی و چربیهای مفید هم افزایش پیدا میکند. بههمین دلیل، سوتلاچ میتواند یک دسر سالم، سیرکننده و مناسب برای میانوعده یا بعد از غذا باشد، بهویژه برای کودکان و افرادی که بهدنبال یک دسر خانگی و سبک هستند.
سوالات متداول درباره طرز تهیه شیر برنج ترکیه ای
در ادامه به سوالات متداول تهیه شیر برنج ترکیهای یا سوتلاچ میپردازیم تا اگر هنگام پخت این دسر خوشمزه با ابهام یا مشکلی روبهرو شدید، پاسخ آن را به سادهترین و کاربردیترین شکل پیدا کنید.
۱. چرا سوتلاچ من بیش از حد شل یا خیلی سفت میشود؟
غلظت شیر برنج ترکیهای بهمیزان نشاسته، آردبرنج و مدتزمان پخت بستگی دارد. اگر دسر شل شد، احتمالا زمان پخت کوتاه بوده یا مواد به اندازه کافی حرارت ندیدهاند؛ اگر هم خیلی سفت شد، مقدار نشاسته یا آرد برنج زیاد بوده است.
۲. آیا میتوان سوتلاچ را بدون فر تهیه کرد؟
بله، در صورت نداشتن فر میتوانید شیر برنج ترکیهای را فقط روی گاز آماده کنید. مرحله فر برای طلایی شدن روی دسر است و حذف آن تاثیری در طعم اصلی سوتلاچ ندارد.
۳. بهترین زمان اضافه کردن شکر چه موقع است؟
شکر بهتر است همراه با شیر و دیگر مواد اضافه شود تا کاملا در دسر حل شود و طعم یکدستی ایجاد کند. افزودن دیرهنگام شکر ممکن است باعث تهگرفتن شیر برنج شود.
۴. آیا میتوان سوتلاچ را بدون تخممرغ درست کرد؟
بله، زرده تخممرغ فقط برای بافت کرمیتر استفاده میشود. در صورت حذف آن، میتوانید کمی مقدار نشاسته را افزایش دهید تا بافت دسر حفظ شود.
۵. چرا روی سوتلاچ بعد از سرد شدن آب میاندازد؟
این اتفاق معمولا بهدلیل هم نزدن کم یا حرارت زیاد در زمان پخت اتفاق میافتد. هم زدن مداوم و پخت با حرارت ملایم از جدا شدن آب جلوگیری میکند.
۶. آیا میتوان از شیر کمچرب یا گیاهی استفاده کرد؟
بله، اما استفاده از شیر پرچرب باعث میشود سوتلاچ بافت نرمتر و طعم غنیتری داشته باشد. در صورت استفاده از شیر گیاهی، ممکن است طعم و غلظت کمی متفاوت شود.
