طرز تهیه انار پلو قزوینی یکی از دستورهای آشپزی سنتی است که با ترکیب برنج، دانههای انار، مرغ، گشنیز و زعفران آماده میشود. این پلوی خوشرنگ با طعم ملس انار و عطر گشنیز، انتخابی مناسب برای مهمانیها و سفره شب یلدا است. خلال پسته، بادام و کشمش هم طعم و ظاهر غذا را کامل میکنند. برای درست کردن انار پلوی قزوینی با مرغ، کافی است مایه انار و مرغ را آماده کنید و همراه برنج آبکششده دم بگذارید.
اگر قصد دارید انار پلو قزوینی را برای شب یلدا درست کنید، یک نوشیدنی انار خانگی هم میتواند انتخاب خوشرنگ و هماهنگی برای پذیرایی از مهمانها باشد.
مواد لازم برای تهیه انار پلو قزوینی
- برنج ۴ لیوان فرانسوی دستهدار
- انار دانه شده ۱/۵ لیوان فرانسوی دستهدار
- سینه یا فیله مرغ ۷۰۰ گرم
- پیاز متوسط ۲ عدد
- آب جوش برای پخت مرغ ۱ لیوان فرانسوی دستهدار
- گشنیز تازه ساطوریشده ۱ لیوان فرانسوی دستهدار
- پودر تخم گشنیز ۱ قاشق چایخوری
- زعفران دمکرده غلیظ ۴ قاشق غذاخوری
- خلال پسته ۲۰ گرم
- خلال بادام ۲۰ گرم
- کشمش پلویی (اختیاری) ۳۰ گرم
- کره ۱۰۰ گرم
- نمک، فلفل سیاه و زردچوبه بهمقدار لازم
- روغن سرخکردنی بهمقدار لازم
طرز تهیه انار پلو قزوینی
مرحله اول: برنج و مواد اولیه را آماده کنید

در طرز تهیه انار پلو قزوینی، ابتدا برنج را پاک کرده و چند بار با آب بشویید تا آب آن نسبتا شفاف شود. حال برنج را با مقداری آب و نمک بهمدت یک تا ۲ ساعت خیس کنید.
در فاصله خیساندن برنج، بهسراغ انار بروید و دانههای آن را جدا کنید. گشنیز تازه را هم ساطوری خرد کنید. حال یک عدد پیاز را نگینی و پیاز دیگر را خلالی خرد کنید.
اگر بهدنبال درست کردن این غذای محلی خوشمزه با مرغ هستید باید سینه یا فیله مرغ را هم به تکههای متوسط تقسیم کنید تا هنگام پخت، زودتر و یکدستتر بپزد.
مرحله دوم: مرغ را با پیاز و ادویه بپزید

در یک قابلمه، مقداری روغن بریزید و روی حرارت متوسط قرار دهید. پیاز نگینی را اضافه کنید. حدود سه تا پنج دقیقه تفت دهید تا نرم و کمی طلایی شود.
تکههای مرغ را به پیاز اضافه کنید و چند دقیقه دیگر تفت دهید تا سطح آنها تغییر رنگ دهد. سپس نمک، فلفل سیاه و زردچوبه را اضافه کنید.
حال مواد را کمی هم بزنید تا عطر ادویهها آزاد شود.
در ادامه طرز تهیه انار پلو قزوینی، یک لیوان آب جوش داخل قابلمه بریزید. پس از به جوش آمدن، حرارت را کم کنید. در قابلمه را بگذارید تا مرغها حدود ۳۰ دقیقه بپزند و کامل نرم شوند.
در نظر داشته باشید که زمان دقیق پخت به اندازه تکههای مرغ بستگی دارد.
مرحله سوم: مرغ پخته را ریشریش کنید

مرغ پخته را از قابلمه خارج کنید تا کمی خنک شود. سپس آن را با چنگال ریشریش کنید یا به شکل مکعبهای کوچک برش بزنید. حال در یک تابه، حدود ۲۵ گرم کره پاستوریزه بریزید و روی حرارت ملایم ذوب کنید.
پیاز خلالی را اضافه کنید. خوب تفت دهید تا طلایی شود. برای جلوگیری از سوختن کره میتوانید کمی روغن هم اضافه کنید. سپس مرغ ریشریششده را به پیاز اضافه کنید.
حدود ۲ دقیقه حسابی تفت دهید تا طعم پیاز و کره بهخورد آن برود.
مرحله چهارم: مایه انار پلو را آماده کنید

گشنیز خردشده را همراه یک قاشق چایخوری پودر تخم گشنیز به مرغ اضافه کنید. مواد را حدود ۲ تا سه دقیقه روی حرارت ملایم هم بزنید تا گشنیز کمی نرم شود.
در صورت نیاز، مجدد مقدار کمی فلفل سیاه و زردچوبه اضافه کنید.
سپس یک قاشق غذاخوری زعفران دمکرده روی مرغ بریزید و مواد را مخلوط کنید. در پایان، دانههای انار را اضافه کنید و فقط حدود یک تا ۲ دقیقه تفت دهید.
دقت کنید انار نباید مدت زیادی روی حرارت بماند؛ زیرا ممکن است دانههای آن بیش از اندازه نرم شوند، آب بیندازند و ظاهر خود را از دست بدهند.
پس از آماده شدن مایه انار پلو، حرارت را خاموش کنید.
مرحله پنجم: برنج را آبکش کنید

یک قابلمه بزرگ را تا نیمه از آب پر کنید و روی حرارت زیاد بگذارید تا بجوشد. برنج را به آب جوش اضافه کنید. مقدار نمک آب را هم مطابق سلیقهتان تنظیم کنید.
اجازه دهید برنج چند دقیقه بجوشد تا دانههای آن از بیرون نرم شوند اما مغز آنها هنوز کمی سفت باشد. برای اطمینان، یک دانه برنج را بین ۲ انگشت فشار دهید؛ اگر اطراف آن نرم و مرکز دانه کمی سفت بود، زمان آبکش کردن است.
در نهایت برنج را آبکش کرده و اجازه دهید آب اضافی آن کامل خارج شود. برای جلوگیری از شفته شدن انار پلو، برنج را بیش از اندازه نپزید؛ زیرا در مرحله دم کشیدن دوباره نرم خواهد شد.
مرحله ششم: انار پلو را لایهلایه دم بگذارید

کف قابلمه مقداری روغن بریزید. یک لایه نازک از برنج آبکششده را کف آن پخش کنید تا تهدیگ برنجی تشکیل شود.
سپس یک لایه برنج و یک لایه از مخلوط مرغ و انار داخل قابلمه بریزید. این کار را ادامه دهید تا مواد تمام شوند. بهتر است آخرین لایه از برنج باشد.
در قابلمه را بگذارید. برای چند دقیقه حرارت را متوسط رو به زیاد کنید تا بخار برنج بلند شود. سپس کره باقیمانده را با سه قاشق غذاخوری روغن روی حرارت ملایم گرم کنید و روی برنج بریزید.
زعفران دمکرده باقیمانده را هم روی بخشی از برنج پخش کنید. در قابلمه را با دمکنی بپوشانید. حرارت را کم کنید و اجازه دهید پلو حدود ۳۰ تا ۴۵ دقیقه دم بکشد.
مرحله هفتم: خلال پسته، بادام و کشمش را آماده کنید

در فاصله دم کشیدن برنج، خلال پسته و خلال بادام را در ظرفهای جداگانه با مقدار کمی آب بخیسانید تا کمی نرم شوند. پس از حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه، آنها را آبکش کنید.
کشمش پلویی را هم بشویید و آب اضافی آن را بگیرید.
کره باقیمانده را در یک تابه کوچک روی حرارت ملایم ذوب کنید. خلال بادام، خلال پسته و کشمش را جداگانه و برای مدت کوتاهی تفت دهید.
کشمش باید کمی پف کند و خلالها هم بدون تغییر رنگ شدید، براق و خوشعطر شوند. تنها مراقب باشید خلال پسته و بادام بیش از اندازه حرارت نبینند؛ زیرا ممکن است رنگ و طعم آنها تغییر کند.
مرحله هشتم: انار پلو قزوینی را تزئین و سرو کنید

پس از دم کشیدن برنج، قابلمه را از روی حرارت بردارید و چند دقیقه کنار بگذارید. سپس برنج را بهآرامی با کفگیر زیرورو کنید تا مایه مرغ و انار میان آن پخش شود، بدون آنکه دانههای انار له شوند.
انار پلو را در ظرف مورد نظرتان بکشید و روی آن را با خلال پسته، خلال بادام، کشمش تفت دادهشده و مقداری دانه انار تازه تزئین کنید.
این غذای مجلسی را میتوانید همراه سالاد شیرازی، سبزی خوردن، ترشی انار یا ماست سنتی سرو کنید.
برای کاملتر شدن سفره شب یلدا، میتوانید در کنار انار پلو، سالاد انار و گل کلم را هم درست کنید؛ ترکیب دانههای انار با گل کلم، رنگ و بافت متفاوتی به سفره میدهد.

نکات تکمیلی تهیه انار پلو قزوینی
برای اینکه انار پلو قزوینی با مرغ، طعم متعادل و ظاهری مجلسی داشته باشد، انتخاب نوع انار و رعایت چند نکته ساده اهمیت زیادی دارد. نکات زیر به شما کمک میکنند طعم و بافت غذا را بهتر کنترل کنید و از باقیمانده آن هم بهدرستی نگهداری کنید.
انتخاب انار مناسب برای انار پلو
برای تهیه انار پلو قزوینی، انار ملس با دانههای نسبتا سفت و آبدار انتخاب مناسبی است. انار خیلی ترش ممکن است طعم غذا را بیش از اندازه تند و اسیدی کند؛ درحالیکه انار خیلی شیرین، طعم ملس و متعادل پلو را کاهش میدهد. بهتر است دانههای سالم و بدون بخشهای سفید پوسته را انتخاب کنید تا هنگام پخت، هم ظاهر غذا حفظ شود و هم طعم نامطلوبی ایجاد نشود.
متعادل کردن طعم ترش انار پلو
اگر انار مورد استفاده شما ترش است، میتوانید مقدار کمی شکر به مایه اضافه کنید تا تیزی طعم آن کاهش پیدا کند. بهتر است شکر را بهتدریج اضافه کنید و هر بار طعم مایه را بچشید. البته اگر از کشمش استفاده میکنید، شیرینی طبیعی کشمش هم تا حدی ترشی انار را متعادل میکند. هدف این است که غذا طعم ملس داشته باشد، نه اینکه به یک پلوی کاملا شیرین تبدیل شود.
جایگزین کردن مرغ در انار پلو قزوینی
انار پلو قزوینی را میتوان بهجای مرغ با گوشت گوسفندی پخته و ریشریششده یا کوفته قلقلی تهیه کرد. برای استفاده از گوشت تکهای، باید زمان کافی برای نرم شدن آن در نظر بگیرید. در نسخه کوفته قلقلی هم بهتر است گوشتهای کوچک را جداگانه بپزید و هنگام سرو روی پلو قرار دهید.
برای داشتن یک منوی متفاوت با طعم انار، میتوانید سوپ انار را هم بهعنوان پیشغذا درست کنید و در کنار انار پلوی قزوینی، سفرهای پاییزی و رنگارنگ بچینید.
جلوگیری از تغییر رنگ انار پلو
برای اینکه رنگ دانههای انار در پلو بهتر حفظ شود، از تفت دادن طولانی آنها خودداری کنید. همچنین بهتر است هنگام مخلوط کردن برنج و مایه، از فشار دادن کفگیر به دانهها بپرهیزید. اگر میخواهید رنگ قرمز انار هنگام سرو بیشتر دیده شود، مقداری دانه انار تازه را برای تزئین کنار بگذارید. به این ترتیب، رنگ قرمز انار در کنار زردی زعفران و سبزی گشنیز جلوه بیشتری پیدا میکند.
نگهداری و ماندگاری انار پلو با مرغ
اگر مقداری انار پلو باقی ماند، آن را در ظرفهای کمعمق تقسیم کنید و حداکثر تا ۲ ساعت پس از پخت داخل یخچال قرار دهید. در شرایط نگهداری مناسب، باقیمانده غذا را میتوان تا سه یا چهار روز در یخچال نگه داشت. برای گرم کردن مجدد، مقدار مورد نیاز را جدا کرده و آن را کاملا گرم کنید.
فریز کردن انار پلو قزوینی
برای نگهداری طولانیتر، میتوانید باقیمانده انار پلو را پس از خنک کردن سریع، در ظرفهای مناسب فریزر و بهاندازه هر وعده بستهبندی کنید. بهتر است برای حفظ کیفیت، آن را طی ۲ تا سه ماه مصرف کنید. پس از یخزدایی، ممکن است دانههای انار نسبت به حالت تازه کمی نرمتر شوند. برای سرو مجدد میتوانید از مقداری انار تازه و خلال پسته برای تزئین استفاده کنید.
اگر به غذاهای سنتی قزوین علاقه دارید، طرز تهیه دیماج قزوینی را هم ببینید؛ عصرانهای محلی که با نان خشک، پنیر، سبزی و گردو درست میشود.
سوالات متداول درباره طرز تهیه انار پلو قزوینی
هنگام درست کردن انار پلو قزوینی ممکن است درباره تفاوت آن با غذاهای محلی دیگر یا روشهای جایگزین پخت سوال داشته باشید. در ادامه به چند پرسش کاربردی درباره این غذای سنتی پاسخ میدهیم.
۱. آیا انار پلو قزوینی همان قیمهنثار است؟
خیر. هر ۲ از غذاهای برنجی شناخته شده قزوین هستند اما ترکیبات متفاوتی دارند. انار پلو با دانه انار، گشنیز و مرغ یا گوشت تهیه میشود؛ درحالیکه قیمه نثار معمولا ترکیبی از برنج، گوشت، خلال مغزها، زرشک و خلال پوست پرتقال دارد.
۲. آیا برای تهیه انار پلو قزوینی به رب انار نیاز داریم؟
خیر. دانه انار تازه طعم غذا را ایجاد میکند و نیازی به رب انار نیست. البته در بعضی شیوههای پخت، مقدار کمی رب انار برای تغییر طعم استفاده میشود که میتواند رنگ و میزان رطوبت مایه را هم تغییر دهد.
۳. آیا میتوان انار پلو قزوینی را به روش کته درست کرد؟
بله. تنها در نظر داشته باشید که روش آبکش برای این دستور کنترل بیشتری روی بافت برنج فراهم میکند. اگر میخواهید از روش کته استفاده کنید، بهتر است برنج را جداگانه با آب متناسب با نوع آن بپزید و مایه انار و مرغ را در مرحله پایانی پخت اضافه کنید.
۴. چرا رنگ برنج انار پلو کاملا قرمز نمیشود؟
رنگ قرمز این غذا بیشتر از دانههای انار میآید و قرار نیست همه دانههای برنج قرمز شوند. رنگ نهایی پلو معمولا ترکیبی از برنج سفید، زعفران زرد، گشنیز سبز و دانههای قرمز انار است.